Historische Vereniging Arnemuiden

Stukken over het leveren van voedsel en drank aan soldaten om plunderingen tegen te gaan

ZA Inventaris Gemeente Arnemuiden nr. 1376

Inventarisnummer 1376:

Stukken over het leveren van voedsel en drank aan soldaten die in de Polder rond Arnemuiden zijn gelegerd  om het houden van rooftochten door soldaten te verhinderen en de problemen over de betaling hiervan 1645. 
In de stukken worden een aantal namen genoemd van “Lantluyden’ Woonachtig in de Iurisdictie van Nieuwerkercke Cleverskercke de  Hayman Polder etc.

Eersame wijse discrete voorsienige

Alsoo Syne Excie den Heere van Breederode Maerschalck-Generael vande Geunieerde Nederlanden jegenwoordich met eenige troupes op het Vlacke synde goetgevonden heeft eenige soldaten te verordenen om de foules die tot schade vande Lantluyden souden mogen werden gepleegt voor te commen ende te beletten: Soo dient dese ten eynde Ul.de selve soldaten doen versien van behoorlyck logement.

Hiermede

Eersame wyse discrete voorsienige syt  Gode bevolen.

In Middelb: den XXVII Mey 1645

Ter ordonnantie vande Gecommitteerde

Raden vande Staten van Zeelandt

Handtekening

Erntveste achtbaere wijse voorsienighe Heeren

Op den recommamdatie vande Ed: Mog: Heeren de

Staten van Seeland; schicken wij bij desen een

Officier met ‘tsestich soldaten tot bevrijdinghe vande

Polders om U:Ed: achtb: stadt gelegen, waer van twintich

Man in Joosten polder sullen gelecht werden om

Alle foulle tegens ’t loopen van de soldaten te

Beletten. Waermede verblijvende .

Erntveste achtbare wijse voorsienighe Heeren

U seer geaffectioneerde ten dienst

Handtekening

In marge : In ons jacht voor Rammekens den 28e Meij 1645

Hierna volgen copieen van bovenstaande

Ter ordonnantie onderteeckent door C: Stavenisse

Queste tusschen de regenten van Arnemuijden en de landsaten over

De soldaten van Brederoode

Gesien by B ende S der stadt Arnemuyden de apostille van De Ed: Mog: de Gecomm. Raden van de lande van Seelant in dato den eersten decemb: 1645 gestelt op seker requeste by eenige lantluyden van Nieuwerkercke overgegeven over de oncosten gedoogt  in onderhouden vande van de sauvegardes tot bewaringhe vande lantluyden vruchten door ordre vande Ed: Mog: by den veltmareschalck Bredero de regeerders van Arnemuyden toegesonden ende dar op ontboden Cap Jan Leunisse ende  L. Couterman die het verschot ende besorginge der behoeftes vande voorn: sauvegardes hebben gehadt  ende hun over den inhouden vande selven requeste ondervraecht verclarende  selve dat de lantluijden die het requeste hebben onderteekent elck mar tien schellingen op rekeninge van tgene sy inde oncosten schuldich ende ten achteren souden syn hebben betaelt blyckende by het nevensgaende extract by de voorn: Jan Leunis ende Couterman onderteekent ende aengaende het tweede Ldt van de requeste behelsende  dat den vendrig met vier  soldaten binnen de stadt Arnemuyden tot sauvegarde soude hebben gelegen  Segge de voorn: regeerders warachtig te syne dat den voorn vendich tot Arnemuyden met de vier soldaten is willen blijven omme te dienst van de landluyden vendrig te sijn echter  by hun op den 30 Mey 1645 wesende den 2e dach dat den voorn: vendrich tot Arnemuyden was geweest bij speciaal acte de lantluyden van stadts wegen is aengesecht dat den voorn: vendrich ende de vier soldaten tot hunne cost waren terende Ende ingevalle sy in weygringe souden syn dat den selven van stadts wegen mit sijn soldaten soude geordonneert worden te vertrecken breeder blijckende bij de Copije vande resolutie hier …gaende war mede de voorn: regeerders  vertrauen Hare Ed: Mo: sullen hebben voldan tot onderichtinge van het onwarachtig aangeven vande lantluyden voornmt.

Extract van tgene de navolgende lantluyden schuldich syn inden onderhout vande sauvegardes

Cornelis Coster is schuldich 1 : 9 : 5  heeft betaelt  0 : 10 : 0  rest Pond 0 : 19 : 5

Piter Ingels is schuldich        1 : 8 : 7  heeft betaelt  0 : 10 : 0  rest pond 0 : 18 : 7

Gillis van Maldegem             1 : 6 : 9  heeft betaelt  0 : 10 : 0 rest  pond 0 : 16 : 4

Cornelis Phlips                     1 : 0 : 8  heeft betaelt  0 :10 : 0  rest  pond 0 : 10 : 8

Claes Lenarts         “              1 : 8 : 3   heeft betaelt  0 : 10 : 0 rest pond 0 : 18 : 3

Mateus Geleynsz  heeft niet betaelt ende is schuldig                      pond  2 : 14 : 11

Lowies Coutermans 18 soldaten hebben voor eerst gecost            Pond  11 : 10 : 0

Moeten dragen in de costen vande vendrig                                    Pond     2 :   6 : 8

Aen Pieter Ingelberts betaelt                                                           Pond     0 :  6  : 0

Aen Mahu Schilders                                                                        pond     0 :  9  : 8

Inde 5 sch. 8 groote van Jan Piters                                                  pond     0 :  1 :  5

Inde 0 : 3 : 6 tot Cristian Claesz                                                      pond     0 :  0 :  10

Het half van bier by Dirck Claesz gehaelt                                       pond     0 :  8 :   9

Aen Wilm Jansz voor gelevert broot                                               pont      0 :  5  : 0

Inde 1 : 15 : 5 van oversetten aen Bouwen                                      pont      0 :  8 :  9

Inde 8 : 2 : 0 tot Waelpoel verteert                                                  pont       2 -------

Inde 2 : 19 : 0 aen Cornelis Jobs                                                      pond     0 : 13 : 7

Inde 0 : 6 : 8  aende secretaries                                                        pond     0 :   1  : 8

Inde 1 : 3 : 4 inde hooge deur ?                                                        pond     0 :   5 : 10

Inde 1 : 13 : 6  aende sergiants                                                         pond     0 :   8  : 10

Inde  0 : 13 : 4  aenden notaris Ryswerck                                        pond     0 :   3  :  4

Inde  2 : 3 :  4 aende waterclerck                                                      pond     0 : 10 : 10

Inde  1 : 0 : 0 over vacatien                                                               pond     0 :   5 –

Inde 1 : 10  0 voor Waelpoel                                                             pond     0 :   7  : 6

Inde  2 : 1 11 over tsluyten ende anders                                            pond           10 :  6

Inde 0 : 8 : 5 vande requesten                                                            pond     0 :    2 : 1

Delen ?  vande rek  2 : 10 : 0                                                             pond     0 : 12 : 6

------------------------------

pond  21 : 18 : 6

Alsoo op den XXVIII deser maent door ordre van haer Ed; Mog: by den marschal Brederode de magistraet der stadt Arnemuyden is toegesonden een vendrich met sestich soldaten omme die te verdelen ende  fourieren inde omleggende polders tot bevrijding ende preservatie vande vruchten der landtsaten die haer vande  foules andersints mochte werden ontrooft twelcke verdelinge alsoo is geschiet doch ( den Vendrich nevens vier soldaten inde stadt blijvende ) wert  van Burgemrs ende Schepenen de lantsaten gewaerschout ende aengesecht op dat sijl: geen ignorantie hier naer en souden hebben te pretenderen dat de voorss Vendrich ende vier soldaten tot haren costen sijn terende daer sij sullen hebben inde logementen voor goet te doen niet denckende dat het van stadtswegen  ( geen interest daer bij hebbende ) sal werden betaelt ende bij gebreke van het voorss bij de Lantsaten te becostigen, sal van stadtswegen den voorss vendrich met sijn soldaten geordonneert werden te vertrecken ende echter de verteerde costen tot hunne lasten tot welcken eynde de Lantsaten dit sullen hebben te onderteyckenen.

Actum ter vergaderinge van Wette den XXX Mey  XVIc Vijffenveertich.

My present  J. van Swieten                          Lowijs Cauterman  voor de lantsaten

Van Haijman ende Nieuwerkercke

Aende Ed: Mo : Heeren de Gecomm: Raden van de Heeren Staten van Zeelant

Verthoont met alle eerbiedinge U: Ed: Mo: onderdanige dienaren van Nieuwekercke Hayman ende Cleverskercken alsoo wij hebben vercregen van de heer van brederode sestich soldaten waer van XXI der selver sijn gegaen naer St.Jooslant ende de anderen onder Nieuwerkercken Hayman ende den Orangien polder daer van is groote moeyte onder de gemeente om de soldaten cost ende dranck te beschicken etc:

Concordat Collatione facta

J. van Swieten

Apostille:

De Gecommitteerde Raden vande Ed: Mo: Heeren Staten van Zeelant hebben geordonneert soo haer Ed: ordonneren mitsdesen de respective parochianen van Niewerkercken Hayman ende Cleverskercken dat sij elck pro rato beschicken de behoeften aende soldaten aldaer synde tot weeringe vande foules ende in case enige van sulcx te doen onwillich mochten sijn sullen de supplianten tselve de Heeren van de Rade bekent maken om daer in gedisponeert te worden na behooren.

Aldus gedaen int Hoff van Zeelant tot Middelburgh den 1e Junij 1645.

Onderstondt

Mij pnt.

De Brune

Gehoort het rapport vande Heere Reygersbergh werdt de rekeninge ende repartitie gemaeckt ende by den remonstrant  overgegeven gesloten door de Burgemrs der stadt Arnemuijden over de betalinge vande oncosten gevallen tot bevrijdinge vande lantsaten daer ontrent van foules ende overlast der soldaten van het leger mits desen geapprobeert ende dienvolgende den remonstrant geauthoriseert om in conformiteyt van die rekeninghe de penningen vande respective lantsaten daer ontrent als mede van St.Jooslant in te vorderen gelijck de selve oock mits desen werden gelast sich inde prompte betalinge vandien stricteick hier naer te reguleren .

Actum ten Rade int Hoff van Zeelandt tot Middelburg den lesten October 1645.

Onderstondt

De Brune

Concordat Collatione facta

J. van Swieten handtekening

Mijne Heeren,

Tot kennisse van Burghemrs Schepenen ende Raden deser Stede gecommen sijnde dat den Bailliu van uwer Ed: plaetse hem onderwint vuyt crachte van syn officie jurisdictie te exerceren op den nieuwen bedyckten Middelburchsen polder als oock dat door uwer Ed: ordre van d’opgesetene van Cleverskercke afgevoordert wert seven groote van Ider gemet dat byde selve wert gebaent ? onder pretext dat by uwer Ed: ten tyde vant leger van Syn Hoocheyt de Heere Prince van Oraignen ontrent den Eylande van Walcheren onlancx geweest sijnde voorde lantluyden eenige sauvegarden vercregen ene tot der selver versekeringe gestelt souden syn ;waerop by ons goetgevonden en geresolveert is uwer Ed: te vermaenen den bovengenoemden Bailliu te interdiceren ende verbieden op den gemelden polder iet wat  te attenteren tegen trecht vande stadt van Middelb: opden selven polder competerende als oock nae te laten vande opgeseten van Cleverskercke eenige Impositie af te voorderen of  moeyte daerover aente doen en by aldien  ( buytten vermoeden ) by uwer Ed: en den voorn: Bailliu tegens  tgene voorss: ist werde  gedaen, soo sullen ’t nadeel en ongelyck dat dese stadt ende opgesetenen der selver respective heerlyckheyt daerby commen te lyden op uwer Ed:  persoonen die vander selver plaetse en den bailliu verhalen daer  en soo te rade werden sullen, twelck vertrouwn dat by de selve  sal voorgecommen werden.

Hiermede

Myn Heeren

Blijft Gode Almachtich bevolen

Uw: Ed: goede Vrunden

Burghemrs Schepenen ende Raden

Der Stadt Middelb: in Zeelant

Ter ordonnantie van de zelve

Paulus Brande……

Den XI Novemb: XVIc XLV

Copy

Ed: Mo: Heeren  myn Heeren de

Gecom: Raden van de Staten van Seelant

Vertoonen reverentelick de prochianen van Nieuwerkercke ende Hayman polder  hier beneden onderteyckent  U: Ed: dienaasr hoe dat sy suppl. In de verleden somer tot sauvegarden van hunne parochie hebben aengenomen 18 soldaten die hun syn gesonden by Syn Hoocheyt ? Brederode de welcke sy suppl.oock voor den tyt van negen dagen hebben onderhouden van brot ende dranck ter somme van 29 schelling daags die hier syn aengetelt ? ende alsoo seker vendrig met vier andre soldaten binnen de stadt Arnemuyden tot  hunne sauvegarde gebleven syn die oock belooft hebben te betaelen ende dat die van Arnemuyden de supplianten  alsnu daermede soecken te beswaren ende belasten daer toe alrede de supplianten hebben betaelt  geschoten hebbende op yder gemet 7 groote vls ende derhalven  met deurwaerder ende sheeren diender gedachvaert hebben soo versoecken ende bidden sij supplianten reverentelick edat U: Ed: Mo: gelieve daerinne ordre te stellen ende de supplianten daer van te ontlasten mitsdesen Twelck doende etc: onder stondt

Pieter Ingelse  ‘tmerck van Corn: Coster  Corn: Phlipsen Mattheus Geleijnsen  Claes Leenders

Apostille

Sij dese gestelt in handen vande Regeerders der Stede Arnemuyden

Om binne drie dagen naer d ‘insinuatie daer op te seggen haer

Belangh.

Actum ten Rade int Hoff van Zeelant tot Middelb:

Den 1e Decemb: 1645 onderstond

Mij present  de Brune

Ga naar boven