Ingekomen stukken 1748 - 1793
ZA Inventaris Gemeente Arnemuiden nr. 52
P.J. Feij
Eerzame Discrete Lieve
Bijzondere
Wij zenden hier nevens
eenige gedrukte exemplaren van de Publicatie by ons op huyden gearresteert tot
ontdekkinge van spions welke zig in de Provincie mogte komen op te houden: Met
last en ordre dat UL: dezelve zult doen publiceren en affigeren daar zulks
gewoon is te geschieden.
Int Hof van Zeelandt tot
Middelburg den 8e January 1748.
Aankondiging van de
voorspoedige zwangerschap van de gemalin(nu al gedurende 7 maanden) van Willem
IV met verzoek om voorbede “ in de publyque, zoo Nederduitsche, als Walsche
ende Engelsche kerken dezer Provincie door de Bedienaers des Godtlyken Woordts
dat Godt Almachtigh Haere Koninglyke Hoogheidt, Mevrouw de Princesse van Oranje
en Nassau in Haeren gezegenden staet van zwangerschapwil bewaeren; in gelukkigh
doen voortgaen; en te zyner tyt eene gewenschte verlossing geeven, ten beste
van Landt en kerke; en vanhet Doorluchtigh Huys van Oranje en Nassau.
Waer mede,
Edele Erntfeste Wyze
Discreete zeer Voorzienige heeren,
Zullen Wy Ued: in de
bescherminge Godes beveelen.
In’t Hof van Zeelandt, te
Middelburgh, den 8 Januari 1748
Ter Ordonnantie van de
Gecommitteerde Raeden van Zeelandt
Ende is getekent Jn Pr
Recxstoot
Eerzame Discrete Lieve
Bijsondere
Wy zenden hier nevens aan
UL: eenige gedrukte Exemplaeren van het Placaat den 27e der
voorleden maent Maert bij Haar Hoog Mog; gearresteert op de remonstrantie aan
haar gedaan door verscheide notabele geinteresseerdens in Staats Vlaanderen
althans overheert door de wapenen van
den koning van Vrankrijk, wonende in deese Prvintie van de zwaere lasten en
invorderingen tot verscheide ydens ?? hun opgelegt worden. Met last en ordre
dat UL: deselve sult laeten publiceeren en affigeeren alomme daar sulx gewoon
is te geschieden.
Waer mede
Eerzame discreet Lieve
Bijsondere zyt Gode bevoolen
Int Hoff van Zeelant tot
Middelburgh.
Ter Ordonnantie van de
Gecommitteerde Raeden van Zeelant.
Handtekening.
Eerzame Discrete Lieve
Bysondere
Wy zenden hier neevens
aan UL: eenige gedrukte exemplaren van de waarschouwinge by ons gearresteert
tot elucidatie en interpretatie van ons placaet den 5e December:
1747 op de belasting van den 50e Penning of liberaele gifte geemaneert
met last en ordre dat UL: deselve sult laaten publiceeren en affigeeren alomme
daar sulx gewoon is te geschieden.
Waarmede
Eerzame discreete Lieve
Bysondere zyt Gode bevolen Int Hoff van Zeeland tot Middelburg den 16e
Mey 1748.
Ter Ordonnantie van de
Staaten van Zeelandt
Handtekening.
Eerzaame Discrete Lieve
Bijzondere
Wij zenden hier nevens
aan UL: eenige gedrukte Exemplaaren van’t Placcaat bij ons op huiden gearresteert; waar bij alle
Ingezeetenen binne deze Provincie die in het Cohier aan het Familie-geldt zijn
aangeslagen van de 1e tot de
16e classis ingeslooten; worden gelast ten profijte van den Lande te
furneeren een vierde van de somme waar over zijn getauxeert volgend het cohier
vanden Jaare 1745 en daar voor te ontfangen obligatien tot laste van de
Provincie: UL: last en ordre dat UL: dezelve doe publiceeren en affieeren
alomme daar zulks gewoon is te geschieden.
Waarmede:
Eerzaame Discreete Lieve
Bijzondere zijt Gode bevolen!
In’t Hof van Zeelandt tot
Middelburg den 16e mei 1748.
Ter ordonnantie van de
Staaten van Zeelandt.
Handtekening.
Eerzaame discreete Lieve
Bysondere
Wy zenden hier nevens aan
UL: eenige gedrukte Exemplaaren van’t placaat by Haar Hoog: Mog: den 7e
deeser maandt gearresteert zoo om te doen cesseren alle hostiliteyten(vijandelijkheden
of vijandelijke houding) tegens Fransche schepen als om in het generael de
Commercie met Vrankryk te herstellen, op den voet soo als die voor de troubles
is geweest.
Als mede eenige gedrukte
exemplaeren van het Generael Pardon by Zijne Hoogheid gearresteert voor alle
Ruyters Dragonders en Soldaten, die zonder behoorlyk paspoort haare Compagnen
verlaaten hebben, en uyt den dienst van de Staat gedeserteert of uyt het eene
Regiment in het andere overgegaan syn: met last en ordre dat UL: beyde deselve
sult doen publiceeren en affigeeren alomme daar sulx gewoon is te geschieden.
!5 Juny 1748.
Ter Ordonnantie van de
Gecommitteerde Raeden van Zeelandt
Handtekening.
Aanhef zie boven.
Wij zenden hier nevens
aan UL: eenige gedrukte Exemplaaren van de Publicatie bij ons op huiden
gearresteert ten opzigte van de beweegingen onder de Ingezeetenen ontstaan tot
afschaffinge van de Pagten der Gemeene
Middelen van Consum(p) tie : met last en ordre dat UL: dezelve laat publiceeren
en affigeeren alomme daar zulks gewoon is te geschieden.
Waar mede:
Eerzaame discreete Lieve
Bijzondere, zijt Gode bevolen!
In’t Hof van Zeelandt te
Middelburg den 1e Juli 1748.
Handtekening
Aanhef zie boven
Wij zenden hier nevens
aen UL: eenige gedrukte Exemplaren van het Placcaat bij ons op huijden
gearesteert tegens het debaucheren ( tot desertie overhalen) van soldaten met last en ordre dat UL: dezelve zult doen
publiceeren en affigeeren daer zulks gewoon is te geschieden.
2 september 1748.
Publicatie tot het
verpagten van de Gemeene Middelen als in voorige jaaren: last en ordre tot
publicatie en het affigeeren alomme
3e september
1748.
Extract van een resolutie
van de Staten van Zeeland van de 23e september 1748:
Den 23e
September 1748
Is goedgevonden en
verstaen dat de verpagting van de gemeene Middelen van Consumtie gewoon tot
Arnemuyden gedaen te worden; en volgens de publicatie van den 3e
deeser maent opden 25e September geordonneert om redenen voor deese
reise en zonder con sequentie ; aldaer niet; maer tot Middelburg den 26e
gedaen; ende echter aen die van de Wet van Arnemuijden het gewoon salaris ,
defrooijementen voor de maaltijt, en ten behoeve van den Armen der Plaatse en
drie grooten vlaems te ponde betaelt zullen worden en zal bij Extract deeser
Resolutie kennis worden gegeeven.
Accordeert met voorz:
Register:
Handtekening.
Wij zenden hiernevens aen UL: eenige gedrukte
Exemplaeren vande publicatie bij Hun Ho: Mog: den 1e deeser Maendt
gearresteert raekende het Munten ( tot gerief en verzeekerheijd van de
Ingezetenen op de Munte deezer Landen van een provisioneelen Vasten en
verzeekerden Gouden Nederlandschen Stantpenning heele en halve ouden Reijders;
met Last en ordre dat UL: dezelve zult doen publiceeren en affigeeren etc
21e Augustus
1749.
De invoer van Hoorn-en
Rund-vee alsmeede van hooi; van buiten sLands in deese Provintie en van het
eene Eilandt der zelve in het andere wederom voor drie maenden wordt verboden:
En het verbodt van het aftrekken der huiden en het uitnemen van het Roet(
vetdelen) der gestorven der gestorve
Beesten; bij Placcaat van den 17e December 1744 gestatueert; wordt gealtereert en ingetrokken.
Als ook eenige gedrukte
Exemplaeren van het Placcaat meede bij ons op huiden gearresteert tegen het
Steelen van hout Rijs staaken en gaarden van hoofden- en Zeewerken etcetera.
Met Last en ordre dat UL: dezelve Placcaaten alomme daer zulks gewoon is te geschieden.
D.D 13 maert 1750.
Placcaten met de
resolutie om het Landt te zuiveren van alle ondeugende/ ondeugdelijke paijement
specien: en voor te komen dat geen gebrek aan goede payementen voor het gemeen
komme te ontstaen.
En van de Publicatie en
Ordonnantie ten zelven dage mede by Hunne Hoog: Mog; gearresteert tot
wegneeminge en voorkoominge van Dispuiten Mestrouwen en Confusen ontrent de
ligte goude nederlandsche Ducaaten en andre goude Specien: mitsgaders de
defectueuse goud gewigten door de Ingezeetenen gebruykt wordende: met last en
order dat UL: de gemelde placcaten en publicatien zult laaten publiceeren en
affigeeren alomme daar zulks gewoon is te geschieden.
D.D, den 14e
Mey 1750.
Placcaat tot voorkominge
van het naadeel dat de groote Visscherije en Haaring-vaart deezer Landen kan
koomen te lijden door het debaucheren van kundige Lieden in vreemde diensten:
En van het Placcaat ten
zelven dage mede bij Hunne Ho: Mo: gearresteert ten voordeele van de Groote
Visscherije en Haaring-vaart deezer Landen behelzende verbodt van invoer ten
voordeele vande Eigenaars der Griende en de Geinteresserdens in de Koop-negotie
en Kuijpers van deeze landen:
En eindeling vande
Publicatie ten zelven dage bij Hoogst gemelte Hunne Ho: Mog; gearresteert tot
conservatie vande meergemelde Groote Visscherije en Haaring-vaart deezer Landen
om de Geinteresseerdens in dezelve instaat te stellen om daar in met voordeel
boven andere Natien te kunnen continueeren: met last en ordre om de gemelde
Placaaten te laaten publiceeren etc
28 Mei 1750.
Weer voor 3/6 maanden een
invoerverbod van Hoorn en Rundvee van buitenslands in deese Provincie en van
het eene Eiland derzelve in het andere etc.
d.d. 18 Juny 1750.
Idem dito
d.d. 11 September 1750.
d.d. 8 December
1750
d.d. 23 September 1751
Placaat tot “opheve” van
de Extraordinaire Middelen geconsenteert voor den aanstaanden jaare 1751
d.d. 10 december 1750.
Ook een resolutie van 14
december 1750
Een invoerverbod van
vreemde gesnedene en gefatsoeneerde Kurken ter conservatie van de
KurkenSnijderijen.
d.d. 4 Januari 1751
Ook voor 1751 wordt er
eenen algemeenen Dank-Vast en Bededag vastgesteld voor de 24e Maart. Met last en ordre dat daarin voorzien wordt.
d.d. 4e maart
1751.
Weer invoerverbod van
Hoorn en Rundvee van buiten sLands en derzelve in het andere wederom tot den 1e
October 1751.
Wij zenden hier neevens
aan UL eenige gedrukte Exemplaaren van het Reglement op de gestrande
genaufrageerde buiten en binne de tonnen gevischte en opgebragte goederen; bij
ons op den 14e Junij deeses jaars gearresteert met last en ordre dat
UL: dezelve zult doen publiceren etc.
d.d. 21 September 1751.
Waerschouwinge gearresteert
tot voorkominge dat de besmettelyke ziekte te Constantipolen/Constantinopel
grasserende en zig van daar verder in de Levant zoude konnen extendeeren entot
andere Plaatsen en ook in deze Landen over gebragt werde: met last en ordre dat
UL: de voorsz: Waarschouwinge doedt publiceeren en affigeeren daar zulx gewoon
is (te) geschieden.
d.d. 6 November 1751.
Een extract van een
resolutie van 13 December 1751, zonder inhoudsopgave.
Resolutie + Placcaat om
te beletten dat aan die geenen welker toeleg schijndt om de fabricq van
Houtzaagerie deeser Landen te ruineeren niet uit den Staat zelve worden
toegevoert de instrumenten waar door in staat zouden konnen worden gestelt om
daar inne te reusseeren/ slagen met last en ordre dat UL: dezelve zult laaten
publiceeren etc
d.d. 17 februarij 1752.
Over het “inbrengen van Brabandsche zoogenaamde
Permissie Schellingen”
Wij zenden hier nevens
aan UL: eenige gedrukte Exemplaren van ‘tPlaccaet den 21e Februari
1752 bij Haar Hoog; Mog; gearresteert tegens het inbrengen in’t Gebiedt van
Onzen staat van Brabandsche zoogenaamde Permissie Schellingen: als mede ten
opzigte van andre vreemde ongeklote Schellingen en derzelver Cours; met last en
ordre dat UL: dezelve zult laten publiceeren en affigeeren alomme etc.
d.d. den 28e
Februari 1752.
Nu ook weer wordt de
invoer van Hoorn- en Rundvee van buitenslands in deeze Provintie en van het
eene Eiland derzelve in het andre wederom tot den laatsten september 1752
verbooden:
23 maart 1752.
Idem tot 30 november
1752: er wordt zelfs met zeekere zwaare straffe gedreigd
d.d. 18 september 1752
Handtekening Jacob du Bon
Publicatie tot het
verhoogen van de Imposten op de Bieren
in de Provintien van Hollandt en West Vrieslandt en van Utrecht respective
gebrouwen en binnen de Provincie ingebragt wordende ! Met Last en ordre dat UL:
dezelve zult doen publiceeren etc
19 september 1752.
Ee Placcaat van d
Hoog:Mog; van 6 december 1752 over het behoud van de Kurkensnijderijen dezer
landen nog voor den tijdt van 2 jaaren bij vernieuwinge wordt geinterdiceert
het inbrengen van alle vreemde gesnedene en gefatsoeneerde kurken .
d.d. 21 december 1752.
Handtekening
Jacob du Bon
Geprolongeert wordt de
Publicatie van den 9e Meij 1750 tot conservatie van de Groote
Visscherije en haringvaart der vereenigde nederlanden voor den tyd van drie
jaaren en zulks tot den 1e Januarij 1757
Int Hof van Zeeland den
19e Julij 1753.
Handtekening Jacob du
Bon.
Wy zenden hier neevens
aan UL: eenige gedrukte Exemplaaren van de Publicatie bij Haar Hoog Mog: op den
8e Augustus 1753 gearresteert waar bij de Schippers Stuurlieden en
andere navigeerende persoonen deeser Landen nader werden gelast om de vaartuygen van Algiers of andre
Turksche of Moorsche Natien en derzelver Equipagien overeenkomstig de
Tractaaten tusschen Haar Hoog; Mog: en de Regeeringen der voorsz natien
aangegaan te bejegenen: Met last en order dat UL: dezelve zult laaten
publiceeren etc.
d.d. 27 augustus 1753.
Publicatie tot het
belasten van alle Carotten waarvan Snuijftabak gemaakt wordt; alsmede van alle
Snuijftabak; mitsgaders gerapste of geprepareerde Rappee (met 1 e ) Als mede
eenige gedrukte Exemplaaren vande Publicatie van de zelven datum; tot het
belasten van alle Stijfzel, kommende uit eenige der Geunieerde Provincien, en
het Ressort van de Generaliteit of van elders binnen deeze Provincie ingebragt
wordende ; met last enordre dat Ul : dezelve laat publiceeren etc.
d.d 17 September 1753.
Voor woensdag 13 maart
werd er weer “ eenen Algemeenen Dank Vast en Bede-dag uitgeschreven.
Op de 24e
september 1753 missive met last en
ordre van de Staten van Zeeland om de
opheeve van de Extraord Middelen niet alleen te publiceren maar ook te
bevorderen.
N.B wordt ook de daaropvolgende jaren o.a 1756 tot
1759 herhaald.
Een opmerkelijk Placcaat :
Een verbod van de
Gecommitteerde Raden van Zeelandt tot
de vervoeringe van Lint-molens naar buiten deze landen
N.B. Waarschijnlijk
bedoeld om de eigen textielnijverheid te beschermen
Door een verbod van uitvoer van
productiemiddelen.
Eerzaame Discreete Lieve
Bysondere
Wij zenden hier neevens
aan UL: eenige gedrukte Exemplaren van de Publicatie bij ons op huiden
gearresteert waar bij is vastgesteld dat nu voortaan ook van alle van buiten in
deeze provintie ingebragt wordende en door dezelve transito passeerende
Carotten waarvan Snuyftabacq gemaakt word zal worden betaalt aan de pagters van
den impost op de tabak gemaakt word zal
worden betaalt aan de pagters van den impost op de tabak in ieder district drie
stuyvers per pond; als mede van alle geprepareerde Snuyftabak zes stuiyvers per pond boven het billetgeld en zulks
geduurende dit loopend pagtsaisoen. Met last en ordre dat UL dezelve zult
laaten publiceeren en affigeeren alomme daar sulks gewoon is te geschieden
In’ Hof van Zeeland tot
Middelburg den 19e november 1753.
Ter ordonnantie van de
Staaten van Zeeland
Jacob du Bon
Weer een uitvoerverbod
van het versmelten of uit den lande uit te voeren , eenige zilvere
Standpenningen in dezen Staat gemunt ofte nog te munten; uitgezondert alleen
penningen van Negotie; dewelke ten dienste vande Oostindische Compagnie naar
andere gewesten verzonden worden:
Hof van Zeeland te
Middelburg 7e december 1753.
Publicatie waarbij aan
Directeuren van de Commercie Compagnie en particuliere kooplieden te Middelburg
en Vlissingen navigeerende en handel drijvende op de kusten van Africa onder de
Limiten van ‘ Octroy van de Westindische Compagnie prolongatie word verleent
vande concessie aan dezelve in denjaare 1734 geaccordeert; tot den jaere 1760
incluys: Met last enordre dat UL dezelve zult laten publiceeren.
Hof van Zeeland tot
Middelburg den 26e Februarij 1754
Jacob du Bon (handtekening)
Publicatie tegen de
“Contraventeurs van de * op het Veergeld in dato den 4e February
1674 en tot het beter mainctineeren van
het zelve Middel: Met last en ordre dat UL dezelve zult laaten publiceerenen
affigeeren alomme daar zulks gewoon is te geschieden.
Hof van Zeeland tot
Middelburg
20 september 1754.
Weer een uitvoerverbod
met bedreiging van zekere boeten van lompen mitsgaders van allerhande vischwant
zoo oud als nieuw en van oud afgesleten Touwwante tot de scheepvaart onbruikbaar zijnde ; als meede van alle gebrooke en aan
stukken gekapte Touwwerke dat direct tot scheepsgebruik onbequaam is;
provisioneel voor den tijd van vijftien jaaren: met last en ordre dat UL:
deselve zult doen publiceeren etc
Hof van Zeelandt te
Middelburg 20 september 1754.
Publicatie van de Staten
van Zeeland : het belasten van alle Stijfsel komende uit eenige der Geunieerde
Provintien en het ressort van de Generaliteit of van elders binnen deze
Provintie
Hof van Zeeland te Middelburg
24 september 1754
Jacob du Bon
Placcaat/Aankondiging van
zeekere zwaare straffen op den invoer van Hooren en Rundvee van buiten ’s
Lands in desse Provintie en van het
eene Eilandt der zelve in het andere tot 26 augustus 1755
Ter Ordonnantie van de
Staaten van Zeelandt
Jacob du Bon.
N.B.Deze publicatie wordt in oktober 1755 en 15
maart 1756 herhaald
Publicatie: tot meerder
aanmoediging van het volk van oorlog ter zee tot bescherminge en navigatie van
de ingezeetenen van deesen staat tegen die van Algiers eenige premie toe te
leggen etc
Hof van Zeeland
Middelburg 28 April 1755.
Ter ordonnantie van de
Gecommitteerde Raaden van Zeeland. Middelburg 28 April 1755
Jacob du Bon
Handtekening
Placcaat : tot meerdere
beneficeeringe van de gemeene middelen van Consumtie; het
Reclaesseeren der
ingeslopene abuizen; en het weeren der Fraudes en Contraventien, alles breeder
by het voorss: Placcaet gemelt.
Nog publicatie van de
interpretatie van ons Placcaat en ordonnantie van den 13e December
1703 nopens de betalinge van de Taux op den Ondertrouw: met last en ordre dat
UL: dezelve respectivelijk zult laten publiceeren etc
Hof van Zeelandt tot
Middelburg
d.d. 24 september 1755.
Waarschouwinge : alle
ingezeetenen deezer Provintie die in het Cohier van het Familiegeld zijn
aangeslagen van de eerste tot de veertiende Classe beide incluys worden gelast
ten behoeve van den lande te furneeren een vierde vande Capitaale Somme op
welke in het Cohier over den jaare 1753 zijn getauxeert geweest en daar voor te
ontfangen obligatien tot laste deezer Provintie:
Hof van Zeelandt
Middelburg 24 december 1755.
Jacob du Bon
Handtekening.
N.B. o.a.herhaling 22e december 1758
Belangrijke publicatie i.v.m. de verspreiding van
(geauthoriseerde ) extracten uit resolutien van de Staaten van Zeeland
Resolutie: dat niemandt
buiten de Heeren Minister van Staat zal vermogen eenige Extracten uit onse
resolutien te authoriseren op de poenaliteiten daarbij vermeldt: met last en
ordre dat UL: dit zult publiceeren etc.
Jacob du Bon.
Klacht :De Placcaten en
Ordonnancien op het stuk van de gemeene Middelen van Consumtie werden slecht “
geobserveert” en nog minder nageleefd.
Hof van Zeeland 26 juli 1756.
Publicatie: tot
informatie van de accessie van den Erf Prins van’t Rijk van Marocco aan het
Tractaat tusschen deszelfs vader den Keizer van Marocco en Hun Hoog: Mog: den
21e November 1752 gesloten
Hof van Zeeland
Middelburg 12 augustus 1756.
Resolutie van de Staten
van Zeeland: dat de respective ontfangers van het middel van het Dienstbode,
karos, wagen en paardegeld jaarlijks : (in plaatse van opschrijvinge te laaten
doen ) van het getal der dienstboden
mitsgaders vande rytuijgen rijpaarden by ieder ingezeeten gehouden wordende
gedrukte billetten beslaagen met een
zegel van twee stuijvers te betaalen by de aangeslagenen door een stadsbode
rond te laaten brengen omdat de hoofden van de huijsgezinnen te worden ingevult
met het getal hunner dienstboden rytuygen en paarden in voegen en ten fine als
by voorschreve resolutie is vermeld ; met last en ordre dat UL: de voorz:
Exemplaaren te laaten affigeeren etc
Hof van Zeeland tot Middelburg den 21e
september 1756.
Placaat : geamplieerd en
vernieuwt wort dat van 9 Augustus 1658 tegens de vreemde Commissie vaarders als
mede het Placcaat van den 7e november van hetzelfde jaar tegens het
misbruyk der Havenen gearresteert
Hof van Zeeland tot
Middelburg 11e november 1756.
Publicatie door de
Hoog: Mo: tot continuatie van den
vrijdom der lasten aan die van de groote Visscherie van Haering-vaert deezer
Landen opden 7e Julij 1753 geaccordeert; wederom voor drie
eertskoomende jaaen zullende zullende ingaan den 1e januri 1757 en
eindigen met den jaare 1759.
Hof van Zeeland Middelburg 20 december 1756.
Er is in die tijd ook een
resolutie genomen met betrekking tot interpretatie en ampliatie van eenige
Pointen in de ordonnantie op het middel van klein Zegel den 21e
Septembris jongstleden gearresteert etc.
Placcaat tot verbod van
den uitvoer van allerleij soort van graanen uit deeze Landen
10 February 1757.
Dit vorige placcaat wordt
op de 3e maert om niet vermelde redenen ingetrokken.
Op den 1e
April 1757 wordt ook de uitvoer van den Haver, eertijds verboden, gepermitteerd
en open gesteldt.
Dan wordt weer tot 15
juli 1757 de uitvoer ervan streng verboden.
Publicatie : betreffende
het verkiezen van Maalsteeden voor de opgezeetenen ten platten Lande woonagtig
onder de parochien alwaar geen molens gevonden worden: etc
Hof van Zeelandt tot
Middelburg : 26 September 1757.
Placcaat : verbod van
uitvoer van Hooi en Stroo uit de respective Provincien en het District van de
generaliteit op zeekere Paenen
Hof van Zeelandt Middelburg
4 september 1758.
Op 22e December
1758 Familiegeld, Karos, Wagen en Paardegeld en het dresseren van de respective
Personeele Cohieren
Placcaat: verbod het
werven van Bootsvolk voor vreemde diensten als mede aan het Bootsvolk van haar
te begeeven in vreemden dienst en de revocatie van het zelve volk uit vreemde
diensten.
Verbod van allerley vaart
uit deeze Landen met zeekere uitzonderingen:
Hof van Zeeland
Middelburg 5 april 1759.
Extract uit et Register
van de Resolutien der Heeren Staten van Zeeland.
Den 1e
September 1760
Stemhebbende en smalle
steden dragen zorg voor de verpachting van
het verijken van alle Brouwers vaatwerken bij de gezworen ijkers of branders conform de ordonnantie op de
impost van de bieren van date 25 september 1637 zoo binnen de steden als ten
platten lande behoorljk worden geijkt:
met verdere authorisatie en last enz
Het schort aan de
uitvoering van de bepalingen van 18 september 1675 “van den Impost op de Bieren die op de zeeschepen leggende in de
Havens en Kaaijen binnen deze Provintie geconsumeerd of ingeslagen worden .
Er is sprake van
meenigervuldige fraudes omtrent de
gemeene Middelen van consumptie voor al ten platten lande onder zekere boeten
boeten en paenen te verbieden dat geenerleij Goederen of eeniger hande specien
impost subject van deze buiten deze Provincie
... met Schepen Schuiten Booten zoogenaamde Hengsten Karren Wagens of
eenigerhande machines zullen mogen ingebragt
of ingevoerd worden dan in de ses Stem in Staat hebbende Steden dezer
Provincie Middelburg Zierikzee Goes Tholen Vlissingen Veere.
Ook m.b.t. het “ Billet
voor den Tabak die door kleine Winkeliers bij Grossiers en Winkeliers onder
peil staande word gehaald bij forme van ampliatie op onze Ordonnantie op het
middel van het Billet ... geld vanden
23e september 1756.
Iemand mag geen pachter
zijn inzake producten waar hij zelf “bedrijvig “ mee is.
15september 1766.
16 september 1766 :
Instructie met betrekking tot het
middel van het gemaal.
Oct 1768
Aan de Agtbaare Heeren
Burgermeesteren Schepenen en Raaden der Stad Arnemuijden in Zeeland
Geven oodmoedelijk te
kennen de gesamentlijke geadmitteerde schoenmaakers baazen binne dese Stad
mitsgaders Deken en beleders van het Scoenmakers gilde binne de Steden Middelburg Vlissingen en
Veere dat der supplianten Ambagt dagelijks meer en meer ten agteren gaat door
het inbrengen en verkoopen van Buijtenlandse Schoenen muijlen laarssen brandemmers en ander gemaakt werk hun voorss Ambagt aangaande zoo ter sluijk als op enige
jaarmarkten binnen deze eilande zedert eenige jaaren zoo overvloedig binnen desen Eilande aengebragt en van
alderleij eigen opgezetenen aengekogt
zoo voor hunselfs en geheele familie waar door geoccasioneert word een groot
nadeel zoo wel voor het algemeen als voor der Supplianten Ambagt
Aangezien voor alde
gemeene man ? schoenen en muijlen op de kermis of van leurders ter Sluijk
koopende daar voor besteden hun Contant geld welk vervolgens buijten lande werd
gevoert en verteert zonder dat land of
stadt daar bij eenig voordeel heeft of
immers staat te wachten en waartegen de geringe Consumtie die de komst van
vreemdelingen binne desen Eilanden geduurende den tijd van omtrent vier weken
dat de kermissen deuren in geendeminste Consideratie komt terwijl ondertusschen de supplianten behalven de gewone Burgher ?
nog dagelijx onder inden dat sulke onder den Gemmenen man die geen Contant Geld
hebben om op Kermissen of vn de Sluijkers te koopen hun schoenen en muilen bij
die van der Supplianten laten maken zelfs in een Ruimeere daar ondergerekent in
voorraad dog met geen ander oogmerk als om daar mede banquerot te gaan of
nimmer te betalen Waarbij nog komt dat door het verval vant Voorss Ambagt meer
dan Duijzent Menschen minder in dit Eijland zijn als er te vooren geweest zijn
en noodwendig jaar voorjaar ?? zal moeten verminderen dog ingevalle het buijtenlands werk van der supplianten
ambagt aangaande gelijkerhand konde werden geweerd zoude in wijnige jaaren het
aantal weder werden vermeerdert als tevooren geweest zijn zoo al niet mogte te
boven gaan
Zijnde volgens een
naauwkeurige lijst door de supplianten daar van geformeert zoo binne de
besloten als smalsteeden mitsgaders op alle de dorpen binnen dezen
Eilanden van Walcheren niet meer dan
eengetal van 829 menschen zoo Baazen knegts vrouwen en kindern die tot het
voorss Ambagt behooren te weten binnen de stad Middelburg 57 Bazen die hun knegt vrouwen en kinderen
een getal uijt maken van 420 Persoonen
binnen de stad Vlissingen 15 Bazen die met knegts vrouwen en kinderen uijt
maken 84 Persoonen binnen der stad Veere Zandijk en ’t Casteel daar onder
gerekent 10 Bazen en een Weduwe ’ t
Ambagt doende met een knegt vrouwe en
kinderen daar ondergerekent uijtleverende ? 40 persoonen - binnen de stad Arnemuijden 5 Bazen en twee
vrouwen zamen zeven personen en ’ t overige
getal ten Platten lande een
vermindering zoo groot ten aansien van der Statelijke en Stedelijke lasten als
mede ten opzigte vande Gemeene Samenleving dat de komst van vreemdelingen tot
de jaarmarkten daar bij in geenen deelen kan opwegen bepalende verder de
voorschreven schade zig niet alleen tot die vander Supplianten Ambagt maar ook
tot verscheijden andere Takken van slands ende ingesetenen welvaart aangezien
het werk der Supplianten Ambacht aangaande binnen desen Eilande op kennissen of
andersins is komende almede het gelooijde en berijde leder daar beneffens werd
in gevoert daar anders het voorz: leder of hier bewerkt of als negotie ter
scheep word ingebracht waar bij zoo wel den koopmanschappen Arbeiders als
loijers importante Schade lijden
en ’t Contant geld buijten s’Lands
gaat gelijk als dan wederom in gevalle zulx konde werden geweest meerder
menschen zouden bestaan en Stads en Stadsinkomsten vermeerderen/
Dat voorts die vander
Supplianten ambagt nog dagelijks meer en meer moeten verminderen en de weinige overgeblevene knegts wegtrekken in
gevalle het verkopen van buijtelands gemaakt werk der Supplianten Ambacht
aangaande zoo op de jaarmarkten als andersints blijft continueeren aangezien
vele der Bazen in de steden maar voor al ten platten lande nootwendig moeten Arm werden en van geen ambagt meerder tot
laste van armen en behoefte vervallen
zoo in de stede als ten plattelande
Tewijl zij of geheel tot
Schaden werken of immers ? Eene geen noemenswaardige winst op hun werk hebben
aangezien de ingezetene der Steeden en voor al de landlieden hunne arbijders of
zoo genaamde daagse schoenen en muilen doorgaans bij die van der Suffisanten
Ambagt laten maken die gewerkt worden
van swaar leer dat bij de ponden gekogt en bij de Stuk uijt erkogt wordende op
verre na zoo veel winst niet kan geven nog aan baas nog aen knegt als die zoo
genaamde Zondaagse Schoenen en muilen
die op de kennis of van Sluijkers gekogt worden en die gemaakt worden
van ligt leer t geen ingelijcx bij de pas..de gekocht en bij ’t stuk verkogt
word.
Zijnde de Supplianten
niet onbewust het voorgeeven dat de Schoenen
en Muilen binnen dezen Eilande gemaakt
wordende duurder zijn als voorschreven buijtenlands werk; dog daartegen zoude
konnen dienen dat die vander Supplianten ambacht zoude konnen klagen wederom
over de duurte van het werk vande andere ambachten en hantwerks lieden
mitsgaders winkeliers en overmits dat der Supplianten ambagt behoort tot den
Algemeene Schaakel drie burgelijke maatschappij en het er dus niet op aankoomt
ofmen in Gelderlant of de Lang straat Goedkooper Schoenen koopen kan daar de
Arbijdsloonen consumable huijshuure en lasten minder zijn nog ook of sulkx in
Holland kan geschieden alwaar doortocht is van vreemdelingen daar alhier geen
andre werk is ofte kan vallen als van
eijgen inwoonders en van de gunst der kooplieden ; Gelijk wijders aldaar
verscheijde goedkoop leer als paardeleer Besaan en gelaast ? mag werden
verwerkt dat- alhier met goede Reeden
is verboden ten nutte vant gemeen behalve dat het verschil in de Prijs niet
noemenswaardig is, als men hier zoodanigen ligte werk laat maken als het
buijtenlands werk is dat op de jaarmarkt of ter Sluijk word verkogt komende
klagten dat men bij eenige Bazen somtijds niet zoo spoedig kan worden geholpen
als men spreekt Nergens anders van daan
als dat de voorss Basen goede knegts hebbende die slegts een maand of vier in ’
t jaar konnende werk geven die daar na moeten heengaan en velen willen weder
komen
Dat de klagten van de
leeden vander Supplianter Ambagt niet alleen bepaalt binnen dit Eiland maar ook
drukkelijk is gevoelt bij die van al voorss Ambacht binnen andere Steeden
Middelburg Zierikzee Tholen en Goes op derzelver welgegronde klagten en
ootmoedige Supplicatie hebben verkregen verbod van Hollandse Gelders werk der Supplianten Ambacht aangaande
zoo wel buijten als geduurende de jaarmarkt
Dat de Supplianten in dit
algemeen verval van hun Ambagt geen beter heul kunnen zoeken als zig bij dezen
met alle oodmoed te keeren tot U Agtb:
Eerbiedig versoekende dat alle invoer van vreemde buijtenlands gemaakt werk des
Supplianter Ambacht aengaende zoo op vrije jaarmarkten als daar buijten binnen
dese Stad en des selver Jurisdictie mag werden verboden op zekere Poene bij U
Achtb: daar op te bepalen en dat wijders
bij Publicque Couranten jaarlijkx tijdig mag worden bekendt gemaakt dat
op de jaarmarkt binnen dese stad niet zullen mogen worden te koop geveild
Eenige Schoenen muijlen of ander Schoenmaakers werk buijten dese Provintie
gemaakt
Twelck doende
Christiaen Roese als
deeken van de stat Vlissinge
Jan Jansen als beleder
van Vlissingen
Markus Schuering als
deken van de stad Middelburg in Zeeland en als beleders inde selve stadt
Lendert Blok
Paulus Roo
Pieter Verhoeven
Pieter van Kas
Balten Schaaleven
Jacob Verlorekost
Jacob Hubregtse
Waarschouwing nopens de ontdekking in Duitsland
over het uitgeven van kunstig nagemaakte Goude Ducaaten die na den Muntslag van Holland en Utrecht
met het jaartal 1766 zijn uitgegeven
Eerzame Discrete Lieve
Bijzondere zijt Gode bevolen
In ’t Hoff van
Zeelandt te Middelburg den 18e
Junij 1772
Hierna volgt een Extract
uit het Register vande Resolutien der Heeren Staten van Zeeland van 20
september 1773.met betrekking tot de collectie van het Middel der Bieren en
Rentieren
Een brief van Radermacher
van Nieuwerkerke van 1773 gericht aan
de Heer Glasius lid der Regring en ’s Lands
Commis te Arnemuiden
Alzoo UE: mij lastelijk
hebben vertoond een gedrukt document zijnde geinteluteert(geintuteleerd)
Privilegie aan de Burcht van Arnemuijden verleene en het nog in de Staate
Notulen in dato 8 Junij 1665 in die forma te vinden is nog bij den Staten
Drukker of tot nog toe op de Griffie
zoo is mijn vrindelijk verzoek van mij van dat van Arnemuijden een copia
te willen verzorgen ten mjnen koste.
Ook in 1778 de
uitschrijving van het celebreren van eene Algemeenen Dank-Vasten Bede-dag
Renovatie van het 8e
Articul van het Placcaat ter praecautie tegens de verdere verspreiding van de
besmettelijke ziekte onder het Rundvee binnen deze Provincies van den 21e
December 1769
Datering: 24 April 1780 :
In,t Hof van Zeeland te Middelburg den 24e Aoril 1780
Ter Ordonnantie van de
Staaten van Zeeland
L.P. van de Spiegel
Ampliatie van het 8e
Articul der Ordonnantie op het Middel van den 100ste/ nu 80e
Penning der publique Verkoopingen van alle roerende goederen van den 9 Julij
1764.
Dagtekening : 22 meij
1780
Terordonnantie van de
Staaten van Zeeland
J.M. Chalmers
Resolutie dato heden
houdende dat voortaan voor de afschryvinge van wijnen uit het een Pagt-District
naar het ander vervoerd wordende door de Pagters ook niets zal mogen worden
ingevoerd.
Dagtekening: Middelburg
den 14e September 1780
Ter ordonannantie van de
Staaten van Zeeland,
L.P. van de Spiegel
Weer de uitschrijving tot
het “celebreeren van eenen Algemeene Dank-Vast- en bede-Dag die wezen zal den
14e der aanstaande maand Februari.
Dagtekening:In’t Hof van
Zeeland tot Middelburg den 29e Januari 1781
Ter ordonnantie van de
Staaten van Zeeland
L.P.van de Spiegel
Generaal Pardon bij Zijne
Hoogheid den 19e Januarij gearresteerd voor alle Ruijters Dragonders
en soldaaten die zonder behoorlijk Paspoort haare Compagnien verlaaten hebben en uit den dienst van den staat
gedeserteert of uit het eene Regiment
in het andere overgegaan zijn: met Last en ordre dat UL: het zelve zult doen
publiceeren en affigeeren alomme daar zulks gewoon is te geschieden:
Dagtekening; In’t Hof van
Zeeland te Middelburg den 29e Januarij 1781.
Placaat van de Staten van
Zeeland: verbod tegen het werven van Bootsvolk voor Vreemde Diensten als mede
aan het Bootsvolk van haare te begeven in Vreemde diensten ende revocatie van
het zelve Volk uit Vreemde Diensten met een Generaal Pardon voor alle
Bootsgezellen, matroosen en andere uit den dienst te Water der Vereenigde
Nederlanden gedeserteert
Dagtekening: Int Hof van
Zeeland te Middelburg den 23e Februarij 1781
Ter ordonnantie van de
Staten van Zeeland
J.M. Chalmers
Prolongatie tot 1e
Julij 1781 van het voorgaande placcaat
van de Staten van Zeeland
Handtekening: L.P. van
den Spiegel
Ook verbod van het
overvoeren van eenige Militaire Persoonen zonder Pasporten van hunne Officieren
en Billetten vande Regeeringen der respective Steden of gerechten ten platten
Lande.
Dagtekening: Int Hof van
Zeeland te Middelburg : 29 maart 1781
Verbod van uitvoer van
alle Werktuigen en gereedschappen tot de Papier Fabrijken benoodigd
Dagtekening 31 Meij 1781
zie verder boven
Blijk van armoede ook ten aanzien van de
inventaris van het stadhuis te Arnemuiden
Mijn Heer Visser
Ik hebbe UwEd aan mij gedaan versoek om de afgelegde ??
stoelen in de Kamer van de Heeren Staaten voor Uw Stadhuijs bij tauxatie over
te nemen aan de Heeren gecommitteerde Raaden voorgedraagen ; haar Ed; Mog;
hebben de goedheit gehad alle die stoelen of zoo veel als UwEd zoudet noodig
hebben ten dienste van uw stadhuijs te offereren zonder daar iets voor te
betaalen; ik hadde gedagt dat Uw ?? in Stad soudet gekomen zijn en dewijl ik
mogen mijn Dogter Canisius na Goes
brenge zoo dinet deese om Uw daar van kennisse te geeven moetende Uw zich nu
hier over maar addresseren aan de heer raad Pensionaris en versoeke zyn
Weledele de Heeren Gecomm: Raaden uijt naam des Magistraet van Arnemuyden te
bedanken voor de gracieuse concessie en dan kan Uw ordre stellen om alle die
stoelen af te laaten haalen Uw zoude de eene oude stoel met de andere kunnen
laaten repareren
Waarmede na vriendelijke
groetenisse aan Uwe desselfs waarde vrouw en knderen zo blyve met alle
cosideratie
UWED DW en toegenegen
vriend
Handtekening
Middelburg : 1 oktober
1781
Casper Visser was Borgermeester en Licentmeester etc
te Arnemuiden
Verbod tegens het
overbrengen en Verkoopen van volbouwde Scheepen by Derzelver Placaat den 26e
January dezes jaars gedaan word bepaald tot de Scheepen en den Jaare 1781 of
daarna gebouwd:
Dagtekening : In’tHof van
Zeeland te Middelburg den 26 November 1781
Ter Ordonnantie van de
Staaten van Zeelant
L.P.van de Spiegel
Publicatie van 15
november waarbij tot alteratie van Derzelver Placaat vanden 26 January deezes
jaars word opengesteld de vrye vaart
met uitzonderinge alleen van de Scheepen tot de walvisvangst en haringvangst:
dagtekening : 29 november 1781
Ter Ordonnantie van de
Staaten van Zeeland
L.P.vande Spiegel
Verbod op de In – en
uitvoer van Hoorn-en Rundvee, mitsgaders van Hooij en Stroo in en naar buiten de Provincie zonder voorgaande
verkrege permissie dog vrijlaatende denVervoer van al het gemelde van het eene
Eiland naar het andere binnen dezelve voor den tijd van twaalf maanden te
beginnen met den 1e January 1782 en te eindigen den 31e December
daar aanvolgende
Herhaling 18 december
1783
Ter Ordonnantie van de
Staaten van Zeeland
L.P.vande Spiegel
Weer een besmettelijke
ziekte onder het Rundvee op twee
plaatsen in de Vier Bannen van Duvelant
Zich had geopenbaard
zoodat van de 28 beesten sedert 30 april tot 24 meij 1784 waren gestorven 24 en gebeterd 4 beesten
Deze facheuse tijding
hebben wij noodig geoordeeld aande Magistraaten der steden en plaatsen dezer
Provintie te communiceren en UL te recommandeeren alle mogelijke precautien te
doen en agt neemen om onder Gods zegen de verspreiding van deeze gedugte plaag
te beletten
Dagtekening : 3 Juni 1784
Verbod van het raapen van
Oesters en Mosselen aan de Rijsbermen of op de vaste stranden annex de Dijkagien binnen dezze Provintie
Dagtekening 1 November
1784.
Verbod van vervoer van
verscheide Speeren uit deze Republijk naar de Oostenrijksche Nederlanden
Dagtekening 15 november
1784
Verbod tegens het werven
van Bootsvolk voor Vreemde diensten als mede generaal pardon voor alle bootsgezellen matrozen etc mitsgaders besluit van 19 november 1784 tot
generael pardon voor alle Ruiters Dragonders en sldaaten uit den dienst der
Vereenigde Nederlanden gedeserteerd
.
Ook uitvoerverbod van
lompen voor den tijd van nog 15 jaaren
13 Januarij 1785.
Hierbij gaat een gedrukte Generale Instructie voor
de Collecteurs van de thans gecollecteert wordende Middelen
d.d 22 September 1774
1 Maart 1782 : Resolutie
ten aanzien van het Stroo tot gebruik
der Dijkagien benoodigt
De inhoud hier niet
aangeduid.
Herhaling van
bovenstaande resolutie d.d. 30 December 1782
Besluit: tot “opheeve der Tweehonderdste penningen op de Actien der Oostindische
Compagnie
Dagtekening : 31 Meij
1782.
Ter ordonnanntie van de
Staaten van Zeeland
L.P.van de Spiegel
Request van Burgermeesters Schepenen en Raden der
Stad Arnemuiden aan de Ed: Mogende Heeren Staten van Zeeland gepresenteer den
25e October 1773
Geven onderdaanigst te
kennen Burgemeesters Schepenen en Raaden der Stad Arnemuiden
Dat van onheugelijke
tijden herwaarts hetzij uit kragte van een Privilegie bij die van Arnemuiden
voorss geobtineert in dato den 25e Augustus 1531 en dienvolgende
meede bij Zijne prinselijke Excellentie geconfirmeert opden 30e
Januarij 1576 hetzij uit kragte van een constant en nimmer geinterrumpeert
gebruik , waarvan zoo veel nood aan U:Ed: Mog: kan consteren(constateren ?) uit
eene verklaring van de oudste pachters van den Impost op de bieren binnen
Middelburg welke zij Suppliantende vrijheid gebruiken aan deeze requeste te
annexeeren de Successieve Bierbrouwers inde Brouwerij binnen Arnemuiden voorz:
altoos hebben gejotisseert/gejouisseert(genoten)? Van de faculteyt om hunne
bieren af te leveren in de beslootene Steden van dezen Eilande zonder immer
deswegens aan eenige meerdere Lasten ( immers zoo veel ‘ sLands Impositien
aanbelangt boven de Bierbrouwers binnen de voorss beslootene Steden te zijn
gesubjecteert of ten dien opzigte met de Brouwers ten platten lande gelijck
gestelt geworden zijnde de Supplianten in staat en bereid om het geen zij met
de overgelegde verklaring ten opzichte der Stad Middelburg hebben geverifieert
waneer het zoude mogen noodig zijn hetzelvet bewijs ook ten respecte van de
twee andre Steden van dezen Eilande aan UED: Mog: te suppediteren.
Dat gelijk de voorss
afleevering van Bieren schoon van geene notabele importantie zijnde nog eenige
merkelijke prejudicie aan de voorn: Brouwerijen inde gem: drie Steden
kunnende toebrengen egter nog
eeniszins heeft gecontribueert om aan
de Brouwerij inde stadt Arnemuiden eenig meerder vertier te geven en dus de
gem: traficq aan de gang te houden
hetgeen aan een plaats welke tot
zulk eene geringheid en verval is gebragt nog al een point van eenige
consideratie uitmaakt en dat boven al de gedelebreerde ? finantien derzelver
Stad in de conservatie van de gem: vrijheden en voorechten ten allersterksten
zijn geinteresseert geconsidereert zijnde dat sedert zulke onheugelijke tijden
dat de eerste beginselen van dien bij de Supplianten niet hebben kunnen worden nagespeurt van ijdere Ton Biers uit de
meergem: Brouwerij afgelevert wordende van Stadswege immers voor tweederde is
geheven eene belasting van drie Stuivers onder den naam van kwade plak behalven
de Stedelijke Excijns op welke de schulden der Stad als gewoonlijk zijn geadsigneert ende de voorsz belastingen tot
securiteit derzelve verbonden geworden gelijk het resteerende een derde van de
voorsz: zoogenaamde kwade plak nog dient tot eenig soutien ?/soelaas van de Armen wier fonds insgelijks zig in eene alsins desolate
situatie bevindt.
Dat mitsdien allen de
Supplianten om hunne verplichting omtrent het welzijn der Stede en den welvaart
hunner Burgeren zoo veel mogelijkx te voldoen zig indispensabel hebben
genoodzaakt gevonden aan UED: Moog: eerbiedig en onderdanig voor te dragen de
onoverkomelijke inconvenienten welke opde Stad Arnemuiden en derzelver inwoners
zouden resulteeren ingevalle ten hunnen respecte wierde in train gebragt en met
alle rigeur geexecuteert het 24e Art: van UED Mog: Ordonnantie op
het collecteeren van den Impost der Bieren geemaneert den 10e
December vanden laast gepasseerden
Jare als waar bij de bieren binnen de
smalle Steden gebrouwen met die vande Bieren ten platten lande zijn gelijk
gestelt ende dus onder eene egaale belasting met de Hollandsche Bieren gebragt
geworden waar uit UED:Mog: zoo de Suplianten nederig vertrouwen en in aanmerking nemen de hetgeen hier vooren is gedetailleert,
ligtelijk zulen bemerken dat alleen het geheel verval der Brouwerij en de ruine
der huisgezinnen welk daar uit hun bestaan vinden , maar ook een irreparabel
nadeel voor de Stad zelve zoude proflueren.
Reden waar omme de
Supplianten zig keeren tot Uedel Mogende ootmoedigst biddende dat het UED: Mog: behagen mogen uit consideratie
van het verkregen recht en langduurige possessie der Stede het gering nadeel dat daar uit op iemand
kan redundeeren ? vooral het diep
verval derzelver Stad en haare finantien het gem: 24e Art: ten
haaren respecte buiten effect te
stellen haar te herstellen opden ouden voet en daar van bij nadere
Interpretatie of Ampliatie der meergedachte Ordonnantie aan dezelve het effect
te doen verlangen, ofte wel ten behoeve der Stad Arnemuiden hetzij bijzonder of
gemeen met de andre Smalle Steden der Provincie ten dezen te doen zoodaanige nader voorziening als UED: Mog: naar
derzelver hooge wijsheid en rechtmatigheid zullen bevinden tot preventie van
haare verdere ruine ongeprejudiceert de belangen van den Lande te behooren
’T Welk doende etc
Er wordt op 1 februarij
1779 een Algemeenen Dank- Vast en Bede-Dag uitgescheven op woensdag 24 februari
; ook in februari 1780
Extract uit het het Register van de Resolutien der
Heeren Gecommitteerde Raaden van Zeeland Den 23e Junij
1785
Jacobus Stroosnijder militair weigert voor zijn vier kinderen te zorgen in
strijd met zijn natuurlijke zorgplicht. Daarin wordt hij tot verontwaardiging
van de Gecommitteerde Raden en andere burgelijke en kerkelijke”ambtsdragers”
gesteund door de Officieren onder wier bevel hij staat. Nu moet de Diakonie er
voor opdraaien.
Lieutenant Colonel Macalester als commanderende het 2e Bataillon
van het Regiment van Houstoren in Garnisoen binnen de stad Goes en Eiland van Zuidbeveland recommanderen om ten spoedigsten en wel
binnen 8 dagen ordre te stellen dat de
soldaat Jacobus Stroosnijder zijne kinderen met kennis van de Diaconie van Arnemuiden afhaalt van de plaats daar
dezelve besteedt zijn dezelve onder zijne Directie aanvaardt en daar voor zorg
draagt gelijk een ieder verplicht is: terwijl Hun Edele Mogende : onverlet
laaten ( : indien hij de Diaconie van Arnemuiden daartoe kan bewegen ) en .....
den Stand besloten tot van dezelve te
ontfangen: dat wijders in gevalle binnen de gemelde agt dagen aan deze
resolutie niet is voldaan de Bailliu van Arnemuiden zich zal gequalifieerd
houden om tegen den voorn Stroosnijder schoon in Militairen Dienst zijnde
wegens het abandonneeren van zijne kinderen zoodanich te procedeeren als hij in
goede Justitie zal oordeelen te behooren; en dat Hun Edel Mogende zig verder
zullen bedienen van efficaciente / efficiente maatregeen om zorg te dragen dat
de Wetten en Politie van den Lande onder geene praetexten hoe genaamd
straffeloos worden overtreeden en bespot
Accordeert met voorsz Register
L.P. van de Spiegel
Eerzaame Discreete Lieve Bijzonder
Publicatie van 14 februari 1783
De hostiliteiten tussen Engeland en de Republiek zijn in zoverre gestaakt
dat er sprake is van een wapenstilstand
Dagtekening: In tHof van Zeelandt te Middelburg 20 Februarij 1783
Er wordt dit jaar (1783) besloten tot opschorting van de maandelyksche Bede
stonden en ten einde daar by vermeld
Dagtekening : 24 Maart 1783
Ter Ordonnantie van de Staaten van Zeeland
L.P.van de Spiegel
Wij zenden hiernevens aan UL: eenige gedrukte exemplaaren van de twee
afzonderlijke Publicatien den 21e November laatstenleden door Hun
HoogMogende gearresteerd tot intrekking van Hoogst Derzelver Placaaten dato 1e
en 2 November 1784 zoo tot den ver voer van Paarden als den uitvoer van
Verscheide Articulen naar de
Oostenrijkschen Nederlanden met last en orde dat UL: de gemelde Publicatien
zult doen promulgeeren en affigeeren
alomme daar zulks gewoon is te geschieden.
Hiermeede
Eerzaame Discreete Lieve Bijzondre zijt Gode bevoolen In’ t Hof van Zeeland
te Middelburg Den 5 December 1785.
Ter Ordonnantie vande Staaten van Zeelandt
L.P.van de Spiegel
Er wordt door de Staten van Zeeland een Dank-Vast-en Bede-dag tegen
Woensdag, die wezen zal den eersten Maart 1786
aanstaande in verband met de afloop en slechte gevolgen etc van o.a de 4e
Engelse Oorlog
N.B. ook behoort men God
te bidden om Zynen Zegen over het gantsche Land; dat de Landbouw voorspoedig
zy, de veepest ophoude , Watervloeden, Overstroomingen en de steeds aanhoudende
plaag vande Paalwormen geweerd worde en dat Zyne Goedgunstigheid alle werk
bekroone
Ook voorbede voor de
Protestantsche kerk
12 Meij 1786
Verbod dat “de
Ingezeetenen deezer Landen zig in dienst van vreemde Visserijen ter Zee
zich begeeven
10 Augustus 1786
Verbod (tegengaan) van het gaan in dienst van Vreemde
Compagniken en het part en deel nemen in dezelve . Pubblicatie van gedrukte
exemplaren.
Verbod van in- en uitvoer
van Hooij of Stroo en Hoorn of Rundvee in en naar buiten de Provintie zonder
voorgaande verkreegen Permissie , doch toelaatende den vryen Vervoer van al het
zelve uit het een Eiland naar het ander binnen de Provintie geduurende den tijd
van het aanstaande jaar 1787 met last en orde dat UL het voornoemde Placaat
doen publiceren etc
18 December 1786; al op
30 december 1778
M.B.T. de publicatie van
de Staaten van Zeeland van 14 maart 1787
Opmerkingen: over de
inwendige beroeringen, die de Fundamenten van het Staats-Gebouw doen schudden
en daveren, en hier endaar treurige toneelen geopend hadden, hebben egter nog
niet gehad alle die vreeslyke uitwerkzels , welke, zoo God Almagtig het niet
genaadig hadt verhoed, daar van te dugten waren.
Zyne on tfermende
Goedheid en Verschooning, heeft de regtvaardige kastydinge van Ziekte onder het
Rundvee, van Watersnooden en buitengewoone Sterfte onder e menschen, die te
vooren wel eens gevoelig knelden, tot hier toe zeer gematigt en ook een matige
bloei van de commercie en Zeevaart.
Wel is herstel van de
zedelijke toestand der natie noodzakelijk etc etc
Publicatie van de Staaten
van Zeeland inhoudende dat geene
gewapende manschappen ’t zy Burgers of Militairen van buiten deeze Provintie in
dezelve mogen trekken door passeeren of van de eene Plaats van de Provintie
naar de andere zig begeven etc als mede Verbod ter Vervoer van Kanon
Wapenen of eenige ammunitien van Oorlog
zonder permissie van het Collegie ter Admiraliteit alhier resideerende met
last en ordre dat UL de voornoemde
Publicatie doen promulgeeren en affigeeren alomme daar zulks gewoon is te
geschieden
12 Julij 1787
Er volgen in het jaar
1787 diverse Publicatien en de daarbij behorende gedrukte exemplaren ter versterking
van het gezag en autoriteit van Willem V.
Verbod voor niet de
eerste keer van de in-of uitvoer van Hooij of Stroo en Hoorn of Rundvee in en
naar buiten de Provintien geduurende het Jaar 1788
Dagtekening 17 december
1787; ook een dagtekening van 26 December 1788
Idem van 23 December
1790.
Een Placaat tegen het
“rooven “ van Zaad-en Mosselen en Oesters van de banken en Stroomen dezer Provintie. Dagtekening 20
April 1789.
Achtbaere Heeren
In den conferentien
tusschen de drie Walchersche Steeden
gehouden omtrend het stuk der graanen
is goedgevonden te bepaalen dat de stad Arnemuiden in cas van gebrek aan
dezelve door de Parochie van Cleverskerke en den Orangen polder zouden worden
voorzien.
Wij hebben de vereischte
orders gesteld dat door gemelde districten terstond op U
Achtbaarhedens requisitien de noodige tarwe zoude worden geleverd
Uw Achtbaeren goede
vriende Bailliu Burchmeesteren Scheepenen en Raaden der stad Veere
M.J. Van Visvliet
Dagtekening Veere den 26e
december 1789
Briefje van Blaas Lievense
Ik ondergeschreve Blaas
Lievense verklare dat ik in de maand Maart 1787 aan dHeeren Gebroeders Tak
hebbe gezegt dat de keet genaamd de Hoop van Welvaren door mij als wrogte
bewoond door het overzijgaan en breken van de binten in zo slegte staat was dat
ik er niet dan met vrees voor
ongelukken en kon blyven wonen en dat de keet buiten staat was om er verder
zout mede te rafineren alzo de keet
meer en meer na de kille is weggezakt en nooit goed te maken was of zoude tot
op de fundamenten moeten afgebroken
worden
Middelburg den 30e
April 1788
Klaas Lievense .
N.B. Hieruit blijkt dat de
zoutindustrie ter plaatse e.a in groot verval verkeerde.
Door slecht onderhoud en de slechte
toestand van de kade dreigden verzakkingen en instorten van de bouwvallige
keet/keeten, die door minder bemiddelde lieden en “ wrochten” bewoond werden.
Jan Staats eigenaar van
een Oesterput:
Jan Staats eigenaar van den Oesterput binnen
deze stad heeft Hun Edele Achtbare van Veere
klaagelijk koomen kennis geeven dat den Arnemuidenars niettegenstaande
Hunne Edele Achtbare Publicatien van de 4e October 1788 zich thans
weder verstouten om langs en op de oester banken strekkende vande Montfoorschen
Thooren dezer stad tot jegens den Orange Polder te loopen en van daar zijne tot
voorteeling gezaaide oesters te rooven
en te vernielen hetgeen tot
groote schaade van hem eigenaar strekt
en verzocht daaromtrent de
behulpzame hand en voorzieninge Hunner Edel Achtbare etc :
Zoo is’ t dat de
Regeering dezer Stad daartegens van nieuws willen voorzien bij dezelve
resolutie van de 31e Octobris laastleden goedgevonden hebben mij te
authoriseren om aan U: WelED: van voornden klachten over de ingezeten van
Arnemuiden kennis te geeven met verzoek dat U: WelED: die directien gelievt te
houden dat daar tegen word voorzien.
De schuldige rovers dienen “ zonder eenige conniventie “ te
worden bestraft “als overtreeders van de beveelens des Regeering dezer stad .
Er zou een paal met een plank op de voornoemde banken worden geplaatst met een
waarschuwing om boetes en verdere
“onaangenaamheden “ te voorkomen.
Veere den 3e
November 1798.
N.B.Uit
ook andere bronnen is bekend dat door Arnemuidenaars ook in de 16e
en 17e eeuw mossel-
en oesterbanken geplunderd zijn , zonder dat die schaaldieren volgroeid waren.
Hiertoe ging men over als men door hongersnood en bittere armoede gedreven
werd.
Een heugelijk bericht:
Na het hongerjaar 1789,
ook het jaar van de Franse Revolutie,
was er in 1790 een overvloedige oogst . De prijzen daalden . Het Placcat
van den 29e October 1789 tot voorkominge van schaarsheid en duurte
der Graanen en de nadere interpretatie
van 13 Meij 1790 wordt “buiten effect/werking gesteld”
Extract uit het Register
vande Resolutien der Heeren Staaten van Zeeland
Den 21e
September 1790
Is na deliberatie
goedgevonden en verstaan dat de Magisstraaten van de respective stemmende en
smalsteden deezer Provintie bij missive en Extract deezer Resolutie zullen
worden aangeschreven: dat de Heeren Staaten in aanmerking genomen hebben dat de
vrees voor gebrek en excessive duurte
der Graanen door de gelukkige
recolte der Tarwe ten eenemaal is komen
op te houden en dit reeds tengevolge heeft gehad dat de geldinge derselve tot
eenen zeer matigen Prijs gedaald zijnde het dus allesints billijk is, dat de
goede Ingezeetenen niet langer genoodzaakt worden het brood boven den
marktprijs te moeten koopen ...... etc
Extract uyt het Register
vande Resolutien des Heeren Gecommitteerde
Raaden van Zeeland .
Den 13 April 1791
Is goedgevonden en
verstaan aan de respective Magistraten
van Arnemuyden en Blankenberg
nevens Extract dezer resolutien te redresseren ? Exemplaar van de beide
Publicatien der Heeren Staten van deze Provincie in dato 12 februarij 1759 en 11 maart 1773 en dezelve daar bij aan te schrijven dat van
tijd tot tijd door derzelver Ingezetenen zig
met de Visch-vangst zich niet schuldig maken aan het ruineren en roven
van bakens en tonnen . De schuldigen zullen “op het rigoreuste worden gestraft”
Een aantal Ingezetenen van Bruinisse hebben zich
schuldig gemaakt aan het “ rooven van zaadmosselen en oesters van de Banken en
Stroomen”
Dagtekening : 13 Meij
1790.
Publicatie ampliatie en
alteratie vant 10e Articul der Ordonnantie op ‘ tSlagtgeld van 1637
verbiedende alle Slagters Winckele buiten den Ring der Dorpen ten platten Lande
Dagtekening: 13 December
1790
Placaat ter vernieuwing
van vorige Placaaten op het stuk de
Landloopers Vagebonden en bedelaars van tijd tot tijd geemaneerd; met last en
ordre dat “ te publicere “
De baljuw van Vere in
zijn kwaliteit van Rentmeester der Domeinen van Zyn Doorluchtige Hoogheid den
Heer Prince van Oragne en Nassau onze
Heer en Marquis : klacht van de pachter der watergangen dat verscheide
ingezetenen van Arnemuyden zig niet ontzien dagelijks in dezelve te komen
visschen tot merkelijk nadeel van den pagter: Instantelijk verzoek: gepaste
maatregelen te nemen : anders zullen andere middelen worden gebruikt zoals
verhaal van schade op de ingezetenen.
Datum: 23 Juni 1792
Aanvaarding en
Dankbetuiging van stadschoolmeester Waling:
Dewijl ik op dezen Dag
het geluk mogt hebben van in de berichten van U Heer te zien dat het de goedheid
van Haar Achtbaar der Magistraat van de Stad Arnemuyden behaagd heeft mij in de
plaats van Mar .... Haaij te verkiezen tot derzelver Stads Schoolmeester op dat
Tractement en die Voordeelen door mijn Heer geschreeven: zo heb ik na weinig
beraad goed gevonden om deze Roeping als een Gunstbewijs van Haar Achtbaare :
ziende met het oog op God met veel genoegen aan te neemen. Voor welk
gunstbewijs ik Haar Achtbaare op het
hoogste dankbaar ben; en altijd hoopte toonen dat ik waarlijk ben Haar
Achtbaarens en mijn Heer onderdanigen en veel verplichten Dienaar
Bergen op den Zoom
1 november 1793
Verbod van uitvoer naar
buiten ’s Lands van Aardappelen
Dagtekening 7 December
1789